Wat het is

Wat is doxing?

Van een adres tot een intimidatiecampagne

Doxing, ook gespeld als doxxing of doxxen, is het verzamelen en verspreiden van iemands persoonsgegevens met de bedoeling die persoon bang te maken, ernstig te hinderen of overlast te bezorgen. Denk aan een huisadres in een besloten groep, een telefoonnummer onder een filmpje, of de naam van de school van iemands kinderen.

Waarom doxing juist medewerkers met een publieke rol raakt

Het onderscheidt zich van andere vormen van agressie doordat het buiten je gezichtsveld gebeurt en niet ophoudt als de dienst erop zit. De medewerker staat niet meer tegenover één boze bezoeker, maar tegenover iedereen die dat bericht ziet. Juist daarom raakt het beroepsgroepen met een publieke rol het hardst: zorgverleners, handhavers, onderwijspersoneel, ambtenaren en bestuurders.

Juridisch kader

Sinds 1 januari 2024 strafbaar

Wetboek van Strafrecht, art. 285d

Het delict staat op zichzelf

Tot 2024 was doxing lastig aan te pakken: het verspreiden van iemands adres is op zichzelf geen bedreiging. Sindsdien is er een eigen strafbepaling. Strafbaar is het zich verschaffen, verspreiden of anderszins ter beschikking stellen van persoonsgegevens van een ander, met het oogmerk die persoon vrees aan te jagen, ernstige overlast aan te doen of hem in de uitoefening van zijn ambt of beroep ernstig te hinderen.

De maximumstraf is twee jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vijfde categorie; tot 1 januari 2026 was dat de vierde. Die bedragen worden periodiek geïndexeerd, dus reken niet met een vast getal uit een ouder artikel. Gaat het om onder meer een burgemeester, wethouder, journalist, advocaat, politieambtenaar of boa in die hoedanigheid, dan wordt de gevangenisstraf met een derde verhoogd (lid 2).

Twee dingen zijn de moeite waard om te onthouden. Het draait om het oogmerk: gegevens delen is niet strafbaar, gegevens delen om iemand bang te maken wel. En het hinderen van iemand in zijn ambt of beroep staat al in de delictsomschrijving zelf. Doxing van een medewerker vanwege zijn werk is dus geen randgeval, maar precies waar deze bepaling voor is gemaakt.

Openbaar Ministerie: richtlijn voor strafvordering doxing ↗
Voor werkgevers

Het handelingskader in drie fasen

De Rijksoverheid publiceerde een handelingskader doxing voor werkgevers, ontwikkeld binnen de Taskforce Onze Hulpverleners Veilig. Het is bewust generiek gehouden, zodat elke werkgever het naar de eigen werksituatie kan vertalen. De hoofdindeling is die van elk agressiebeleid: voorkomen, handelen, nazorg.

1 · Preventie

Minder vindbaar maken wat niet vindbaar hoeft te zijn

Kijk kritisch naar wat je als organisatie zelf online zet: volledige namen op de website, foto's met naambordjes, persoonlijke e-mailadressen, LinkedIn-profielen die de werkplek prijsgeven. Spreek af hoe medewerkers zich naar buiten toe bekendmaken, bijvoorbeeld met alleen een voornaam en een functienummer. Maak duidelijk dat de organisatie achter iemand gaat staan als het misgaat, want dat bepaalt of iemand het meldt.

2 · Handelen

Vastleggen voordat het verdwijnt

Laat de medewerker niet zelf de reactie voeren. Leg eerst bewijs vast met schermafdrukken inclusief URL, datum en tijd, want berichten worden vaak verwijderd zodra er aandacht voor komt. Verzoek daarna om verwijdering bij het platform. Doe aangifte, en houd er rekening mee dat de werkgever dat kan doen namens de medewerker. Beoordeel of er acute veiligheidsmaatregelen nodig zijn, bijvoorbeeld als een woonadres is gedeeld.

3 · Nazorg

De dreiging stopt niet bij het verwijderen

Het gevoel dat je gegevens ergens rondzwerven blijft langer hangen dan het bericht zelf. Behandel doxing daarom als een volwaardig incident in je nazorg: contact houden in de weken erna, aandacht voor het gezin dat vaak meelijdt, en tijdig doorverwijzen naar de bedrijfsarts of professionele hulp. Zie ook waar iemand terechtkan na een incident.

Rijksoverheid: handelingskader doxing voor werkgevers ↗
Veelgestelde vragen

Vragen over doxing

Wat is doxing?

Doxing, ook gespeld als doxxing of doxxen, is het verzamelen en verspreiden van iemands persoonsgegevens, zoals een huisadres of telefoonnummer, met de bedoeling die persoon bang te maken, ernstig te hinderen of overlast te bezorgen. Sinds 1 januari 2024 is dat strafbaar via artikel 285d van het Wetboek van Strafrecht.

Is doxing hetzelfde als bedreiging?

Nee. Iemands adres delen is op zichzelf geen bedreiging, en daarom was doxing tot 2024 lastig aan te pakken. Sinds 1 januari 2024 is er een eigen strafbepaling (artikel 285d Sr) waarvoor geen dreigement met geweld nodig is. Gaat een bericht wel gepaard met een dreigement, dan kan er daarnaast sprake zijn van bedreiging.

Is doxing strafbaar in Nederland?

Ja, sinds 1 januari 2024 via artikel 285d van het Wetboek van Strafrecht. Strafbaar is het verschaffen, verspreiden of beschikbaar stellen van persoonsgegevens van een ander met het oogmerk die persoon vrees aan te jagen, ernstige overlast aan te doen of hem in zijn ambt of beroep ernstig te hinderen. De maximumstraf is twee jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vijfde categorie (sinds 1 januari 2026; daarvoor de vierde).

Is het delen van iemands adres altijd doxing?

Nee. Het draait om het oogmerk. Persoonsgegevens delen is op zichzelf niet strafbaar; het wordt strafbaar wanneer het gebeurt om iemand bang te maken, ernstig te hinderen of ernstige overlast te bezorgen. Dat oogmerk moet blijken uit de omstandigheden, bijvoorbeeld uit de context waarin de gegevens worden geplaatst.

Kan de werkgever aangifte doen in plaats van de medewerker?

Ja. Net als bij andere vormen van agressie tegen medewerkers kan de werkgever aangifte doen, wat de last bij de individuele medewerker weghaalt. In sommige sectoren is dat inmiddels ook cao-afspraak. Leg vooraf in het agressieprotocol vast wie dat doet en wanneer, zodat er op het moment zelf niet over hoeft te worden onderhandeld.

Wat moet je als eerste doen bij doxing?

Bewijs vastleggen. Maak schermafdrukken inclusief de URL, datum en tijd voordat berichten worden verwijderd. Laat de medewerker niet zelf reageren op de plaatsing. Verzoek daarna om verwijdering bij het platform, doe aangifte en beoordeel of er directe veiligheidsmaatregelen nodig zijn wanneer bijvoorbeeld een woonadres is gedeeld.

Doxing opnemen in je agressiebeleid?

De protocol-generator maakt een agressieprotocol op maat van je sector, inclusief afspraken over melden, aangifte en nazorg.

Naar de protocol-generator

Deze pagina is samengesteld door de redactie van AgressieVisie op basis van openbare bronnen, die op de pagina zelf staan vermeld. AgressieVisie is een initiatief van Act in Move Training & Coaching, een trainingsbureau in agressiehantering. Op deze site wordt niets verkocht. Hoe we inhoud en commercie gescheiden houden, staat in het redactiestatuut.

Ook interessant voor jou

Vind meer informatie voor jouw werk